Minister Stientje van Veldhoven en staatssecretaris Jo-Annes de Bat (Klimaat en Groene Groei) hebben op 9 november 2026 de eerste Beleidsagenda Energieopslag naar de Tweede Kamer gestuurd src:2527. De agenda is opgesteld met Netbeheer Nederland, Energy Storage NL, de ACM en medeoverheden src:2528 src:2529. Vakblad Solar & Storage Magazine vat de 25 acties samen in een eigen kader src:2526. De officiële tekst bevat dezelfde maatregelen als ongenummerde actiepunten; de nummering 1–25 is redactioneel.
Richtwaarde en startpunt
Het Nationaal Plan Energiesysteem noemt als richtwaarde voor 2040: 110 gigawattuur opslagcapaciteit en 28 gigawatt vermogen, gemiddeld vier uur opslag. Daaronder vallen thuisbatterijen, stand-alone en colocated batterijen en vehicle-to-grid src:2528. Eind 2025 was ongeveer 2,1 gigawattuur geïnstalleerd, volgens marktonderzoek van Energy Storage NL, niet een CBS-statistiek; 110 gedeeld door 2,1 is ruim vijftig keer src:2528. Dat is een richtwaarde, geen wettelijk doel. Vermogen (gigawatt) en energie (gigawattuur) mogen niet door elkaar worden gehaald; het Flexibility Needs Assessment in art:2212 rekende bijvoorbeeld met 1,3 gigawatt in 2025.
Wat er wél en nog niet is besloten
Netbeheerders sluiten grootschalige opslag voortaan standaard aan met een capaciteitssturingscontract en/of redispatchcontract. Voor 2027 is 35 miljoen euro gereserveerd voor voortzetting en mogelijke uitbreiding van de Flex-e-subsidie. RVO ontwikkelt een Monitor Energieopslag; bij structurele achterstand moeten politieke keuzes volgen src:2528. Huishoudens in Gelderland, Utrecht, Flevoland en Noord-Brabant kunnen sinds 1 november bij deelnemende leveranciers een vergoeding krijgen als thuisbatterij, warmtepomp of laadpaal het net helpt ontlasten; de rest van Nederland volgt in 2027 src:2527.
Andere kernpunten zijn nog verkenning. De ACM onderzoekt eerst de bijdrage van batterijen en elektrolysers; alleen als opslag aantoonbaar de systeemkosten verlaagt, staat zij open voor extra tariefkortingen of uitzonderingen, mede afhankelijk van Europese duidelijkheid (Duitsland en België kennen vrijstellingen) src:2528. Het ministerie verkent steun voor uitgestelde levering via de SDE++ onder netbewuste voorwaarden. Dubbele energiebelasting is al opgelost achter grootverbruikersaansluitingen, maar nog niet voor kleinverbruikers; dat wordt onderzocht src:2528. Een Kamer motie van Van den Berg en Boomsma vroeg al om uiterlijk bij het Belastingplan 2027 een uitvoerbare oplossing src:2530. Een verkenning naar valmeerproject Delta21 als waterkrachtbatterij volgt in het tweede kwartaal van 2027 src:2528.
Cijfer over netbesparing
De beleidsagenda zelf verwijst naar het Interdepartementaal Beleidsonderzoek Bekostiging Elektriciteitsinfrastructuur 2025: circa 2,5 miljard euro aan netverzwaring kan worden bespaard door locatiesturing en optimale netbewuste inpassing van slim aangestuurde batterijen src:2528. Solar Magazine en Energy Storage NL noemen tot 4 miljard, onder verwijzing naar de Kamerbrief src:2526. Het officiële nieuwsbericht op rijksoverheid.nl noemt geen bedrag, alleen dat investeringen "fors" kunnen dalen src:2527. De Kamerbrief-PDF zelf is in deze ronde niet teruggevonden op rijksoverheid.nl of tweedekamer.nl; 4 miljard is daarom hier niet als geverifieerd overheidscijfer opgevoerd.
De agenda zelf waarschuwt dat gelijktijdige, op handel gerichte inzet van thuisbatterijen lokale piekbelasting kan vergroten, en dat opslag moet concurreren met andere flexibiliteit en netverzwaring src:2528.
Visie Burgerplatform
De agenda is volgens de beslisnota opgesteld met het ministerie als penvoerder en coördinator, samen met de opslagsector, netbeheerders, de toezichthouder en medeoverheden. De acties kwamen uit vijf themasessies met onder andere branchevereniging Energy Storage NL, Netbeheer Nederland, de ACM, VNG en IPO. Zowel de sector als de Tweede Kamer had volgens die nota expliciet om deze visie gevraagd. Het kabinetsbericht spreekt van afspraken tussen overheid en energiesector src:2529 src:2527 src:2528.
Burgerplatform leest de agenda als de lobby van de opslagsector, waarin het eigen verdienmodel voorop staat. De tekst zelf vermeldt dat de energieopslagsector met regelmaat aangeeft moeite te hebben de businesscase van grootschalige batterijen rond te rekenen, dat contractvoorwaarden beter moeten aansluiten bij die businesscase, en dat netbeheerders en marktpartijen prioriteit geven aan onderhandelingen over beschikbaarheidsvergoedingen en kortingen op de nettarieven. Extra tariefkortingen, steun via de SDE++, het wegnemen van dubbele energiebelasting bij kleinverbruikers en het verlagen van investeringsrisico's bij langdurige opslag blijven grotendeels verkenning. Dat bewijst geen oneigenlijke motieven, maar laat wel de vraag open wiens belang hier voorop staat src:2528.
In hoofdstuk 2, pagina 6, staat het technische uitgangspunt letterlijk: "Daarbij geldt als uitgangspunt dat opslag in beginsel netneutraal gaat functioneren en waar mogelijk netcongestieverzachtend ingezet wordt" src:2528. In de lezing van Burgerplatform maken "in beginsel" en "waar mogelijk" congestieverlichting vrijblijvend. Grootschalige opslag wordt standaard aangesloten met een capaciteitssturingscontract en/of redispatchcontract, maar of zo'n sturingscontract verplicht wordt zodat een batterij daadwerkelijk congestie verlicht, wordt nog verkend. Het uitgangspunt blijft volgens de agenda dat een batterij lokale transportschaarste niet verergert. Een harde eis tot netontlasting aan grote exploitanten ontbreekt src:2528.
Het publiek belang is volgens Burgerplatform sterker: opslag hoort onderdeel te zijn van het functioneren van het totale energiesysteem, dus systeemdienend, niet slechts netneutraal. Belemmerend beleid, zoals dubbele energiebelasting bij thuis- en buurtbatterijen, hoort eerst te worden weggenomen, niet alleen onderzocht en niet pas in ruil voor nieuwe subsidies. Batterijen vragen ruimte, grondstoffen en sturing, en helpen het volle net alleen als ze op de juiste plek en het juiste moment werken. Zie art:2212, art:2138 en ana:46.
Illustratieve archieffoto: grootschalige batterijopslag in Walenstadt, Zwitserland, 5 november 2023. Geen Nederlands batterijpark. Foto: Kecko, via Wikimedia Commons, CC BY 2.0.
